پارکبان به عنوان پدیدهای نوظهور از آن دسته اقدامات است که بیشتر جنبهی توجیهی دارد، تا دلایل عقلانی جهت بهینه کردن امور.
این پدیده برخاسته از ضعف مدیریتی و اجرایی شهرداریها در راستای مادهی صد قوانین
شهرداریها، یک ماهی میشود به مکانیزم امور خدمات شهری شهرداری کلانشهر کرج راه یافته است. به قسمتی که شهروندان کرجی از آغاز سال جدید شاهد استقرار اشخاص هستند که در مناطقی مشخص با لباسهای فرم و یک دست جهت پارک خودروها کنار معابر و میزان زمان قرار گیریشان قبضهای صادر میکنند که این قبضها سند و گواهی میشود تا به سبب آن مامورین راهنمایی و رانندگی ماشین مذکور را جریمه نکنند. این اقدام که با هماهنگیهای شهرداری و راهنمایی و رانندگی تحقق بخشیده، صرفاً ایجاد کنندهی نوعی انظباط ترافیکی است، نه عملکرد جهت بهبودبخشی وضع نابهسامان ترافیک کرج.
همچنین باید توجه داشت با نظر به اینکه این اقدام بیشتر جنبهی امدادی و موقتی دارد، به همین خاطر چنان که باید رنگ و بوی قانونی نداشته و محض مناطقی در سطح شهر انجام میشود که تردد بالا و متمرکز ترافیکی در کنار وسیع نبودن معابر، معضلات عدیدهای برای رانندگان به وجود میآورند.
پارکبان به عنوان عملیاتی که اتکایش بر روی نیروی انسانی است، تفاوت فاحشی با «بار کمتر» دارد که این تفاوت مهمترین و برجستهترین نقدی است که بر آن وارد میشود. در دورانی که بیشتر فعالیتهای حاشیهای به کاربرد تکنولوژی و استفاده از امکانات آن محول شده است، چنین رویکردی با میزان چنان نیروی انسانی، نوعی برگشت به فرمولهای گذشته محسوب میشود که البته تجربهی تاریخی، شکست و اصطکاک بالای آن را نشان داده است.
از همین روست که این اقدام در ابعاد مختلف چنان نامعقول و پرهزینه تجلی میکند. در کنار تمام این نابهسامانیها، یکی از پیامدهای منفی و مخرب این عملیات به ظاهر خدماتی بازدارنده شهروندان جهت استفاده از خودروی شخصی است. به جای آنکه اقدامی مسوولان معابر را از معضلی چون پارک ماشینها در حاشیهشان برهانند (علاوه بر آنکه اکثر معابر شهر کرج خصوصاً مناطق پرتردد و مرکزی، دچار فرسودگی و ظرفیت پایین جابهجایی هستند) با این عمل میزان این سواریها نیز بیشتر میکنند.
یک چنین سیاستهایی که معایبش بر فوایدش میچربد، عقلاً قابل توجیح نیست و امکان هر نوع بیحیثیتی را نیز میتواند برای ارگانهای مربوط به همراه داشته باشد، چرا که این نوع مدیریتها علاوه بر آنکه فشارهای عینی و فیزیکی جنبهی ظاهریشان است، بیشتر از آن فشارهای روانی برای شهروندان به همراه خواهد داشت که اگر تداوم آن طویل شود، عواقب بدی برای سلامت و امنیت رفت و آمدهای درون شهری بروز میکند.
به همین سبب هم است که ارگانهایی اینچنینی باید با راهکارهای کاملاً کارشناسی شده، دست به اقداماتی اینچنینی بزنند تا مبادا اجرا شدن طرحی، معضلی بیافزاید بر مشکلات دیگر شهر.
شاید بگویند، نگاههایی اینگونه به خدمات شهرداری بیانصافی و به نوعی ساز مخالف زدن است که پر بیراه هم نیست، اما مسوولان عزیز این را در نظر داشته باشند که برجستهترین بهرهای که از این طرح نصیب شهروندان میشود، کم رنگتر شدن پارکهای دوبل و فراهم شدن نوعی امکان پارک در حاشیه معابر برای اکثریت رانندگان است و بس. حال به ماند که چه توجیحهای اقتصادی میتواند، پشت این اقدام وجود داشته باشد و ما واقعیت امر را میگذاریم تا خود مسوولان ذیربط برای همشهریان ؟ کنند.
در نهایت باید خدمت متصدیان شهرداری عرض کرده اقداماتی از این دست همانطور که خودشان اشراف دارند، حتی به صورت مقطعی نیز جوابگو نیازهای ترافیک کرج نیست تا چه رسد، دل بستن به متداوم اجرایی آن در دراز مدت که نتیجتاً منجر به آن خواهد شد که روز به روز به فشارهای ترافیکی کرج افزوده شود، طوری که مکانیزمهای خدمات درون شهری خیلی سریعتر از عمر طبیعی خود فرسوده و ناکارآمد شوند بازدهی این معاملات نیز چیزی نیست، جز انفعال و بالاگرفتن تنشها در لایههای مختلف، نظام شهری.
سوء مدیریتهایی اینگونه که البته ریشه در سیاستگذاریهای ناتمام ماندن و مسکوت گذاشتن یک سری مصوبات این چنینی دارد، علاوه بر فرسایش پتانسیلهای موجود در شهر، پدید آمدن معضلات جانبی نوظهوری را نیز قوت میبخشد، به صورتی که میتوان بروز تخلافاتی را که در خصوص این طرح (پارکبان) انجام میگیرد به طور حدس متصور شد (بماند که نمونههایی از تخلفات به بار آمده از این اقدام، در پایتخت عیان شده است) به صورت تیتروار میتوان به چند مشکل اشاره کرد:
1-تخلف از سوی مامور پارکبان (دریافت بها، صادر نکردن قبض)
2-ایجاد شغل کاذب (همراه با نبود امنیت شغلی)
3-مهیا نشدن شرایط و زمینهدار بودن برای سوء استفاده از سوی اشخاص نامعلوم در لباس پارکبان، به علت پراکندگی منطقهای و عدم اطلاع رسانی فراگیر جهت شناخت درستی از این پدیده. و غیره که نوعی نظارت منسجم و انضمام یافته را بر سویههای مختلف و عملکرد این اقدام کنترل ترافیکی لازم و واجب میکند. خصوصاً حضور نهادی نظارتی-اجرایی چون راهنمایی و رانندگی؛ آسیبشناسی و پیشبینی زوایای آسیبپذیر و پنهان این طرح را موشکافانهتر کارشناسانهتر میکند.
در آخر میشینیم، میبینیم و از خود میپرسیم ولی باز این پایان کار نیست ...!
منبع خبر هفته نامه نوین